پیامبر اسلام (ص) می فرماید
۞ «بهترین امور، حد وسط و میانه و حالت اعتدال آنها است و باید دوست داشتنی ترین امور در نزد تو، حد وسط و معتدل آنها در حق باشد» (مستدرک الوسائل، ج ۸: ۲۵۵) ۞
Thursday, 23 May , 2019
امروز : پنج شنبه, ۲ خرداد , ۱۳۹۸ - 19 رمضان 1440
شناسه خبر : 24120
  پرینتخانه » یادداشت تاریخ انتشار : ۰۱ آبان ۱۳۹۶ - ۲۰:۱۱ | ارسال توسط :

سربازی در ایران: دوره اتلاف وقت یا آدم سازی؟

راه سوم/ فردین علیخواه: بی شک سربازی یکی از مهم‌ترین مراحل جامعه‌پذیری فرد محسوب می شود. اهمیت این مرحله از زندگی برای کسانی که فرصت تحصیلات دانشگاهی نداشته‌اند بیشتر است؛ هر چند این گفته دلیل بر بی‌اهمیتی آن برای فارغ‌التحصیلان دانشگاهی نیست. کمتر پیش می‌آید که سالمندان به هنگام تعریف خاطرات، اشاره‌ای به خاطرات سربازی […]

سربازی در ایران: دوره اتلاف وقت یا آدم سازی؟

راه سوم/ فردین علیخواه: بی شک سربازی یکی از مهم‌ترین مراحل جامعه‌پذیری فرد محسوب می شود. اهمیت این مرحله از زندگی برای کسانی که فرصت تحصیلات دانشگاهی نداشته‌اند بیشتر است؛ هر چند این گفته دلیل بر بی‌اهمیتی آن برای فارغ‌التحصیلان دانشگاهی نیست. کمتر پیش می‌آید که سالمندان به هنگام تعریف خاطرات، اشاره‌ای به خاطرات سربازی خود نداشته باشند. در کنار این امر، ظاهرا این اتفاق نظر هم در عموم مردم وجود دارد که برای بیان اهمیت سربازی، اصطلاح” آدم سازی” را در کنار آن قرار دهند. سربازی می تواند فرصت مناسبی برای یادگیری کار گروهی، نظم شخصی، تقویت اراده، جامعه پذیری سیاسی(تقویت رابطه عاطفی با پرچم و ملیت) باشد.

چند سال قبل در خیابان‌های شهر استانبول قدم می‌زدم. بوق زدن‌های ممتد چند خودرو که پشت سر هم حرکت می‌کردند و جوانانی که در درون آنها شادی خود را ابراز می‌نمودند توجه مرا جلب کرد. از مغازه‌داری پرسیدم که چه خبر است؟ آیا مسابقه فوتبالی تمام شده یا مسابقه ای در پیش است؟ مغازه‌دار پاسخ داد که خیر؛ و به یکی از سرنشینان آن خودروها اشاره کرد و گفت: ” آن جوان قرار است به سربازی برود. سربازی در کشور ترکیه بسیار ارزشمند است و برای همین این جشن توسط دوستان او برگزار می شود”.

آنچه که در شهر استانبول دیدم موجب شد تا به آسیب‌شناسی وضعیت سربازی در کشور خودمان بپردازم. البته اینکه هم اکنون جوانان چه نگاهی به دوره سربازی دارند موضوع بحث این نوشته کوتاه نیست؛ هر چند خواننده تیزبین کم و بیش با چنین نگاهی آشناست. کمتر جوانی دیده‌ام که مشتاقانه منتظر رفتن به سربازی باشد و متأسفانه بیشتر آنان، بر خلاف سالمندان که آنرا مترادف آدم سازی می دانند؛ این دوره را تلف شدن عمر تلقی می کند. آنچه مد نظر این نوشتار است شیوه ورود به این دوره در استان ماست(گیلان).

تقریبا در نیمه دوم هر ماه، هر عابر سواره و پیاده ای در آزاد راه خلیج فارس، از تجمع مردم و تراکم ترافیکی خودروها در مقابل ساختمان وظیفه عمومی استان گیلان متوجه می شود که قرار است سربازان به خدمت سربازی گسیل شوند. چندین سال است که این صحنه به همین شکل تکرار می شود. البته یادم رفت. در چند سال اخیر برای جدا کردن مرز جاده و محوطه نظام وظیفه، ردیفی از سربازان تدارک دیده شده است. شاید بتوان گفت که این؛ زشت ترین شکل اعزام به سربازی است. زشت ترین! گهگاه و به هنگام رفتن به دانشگاه، والدینی را می بینم که برای دیدن فرزندی که به داخل محوطه نظام وظیفه فراخونده شده است بر بالای وانت ها یا خودروهای پارک شده یا -یکی دو سال پیش- لاشه خودروهای فرسوده رفته و در حال اشک ریختن اند. اگر شهر باران در حال باران باشد و یا گرمای شرجی تابستان استان باشد، صحنه بسیار رقت انگیزتر و البته حزن انگیز می شود. در سال های قبل بارها در رسانه های محلی نوشتم که برای این مسأله فکری شود و شأن خانواده ها حفظ گردد. ولی توجهی نشد.

معمولا در همه دنیا ورود و خروج به یک دوره با مراسم و جشن هایی همراه است. برای مثال دانشجویان به هنگام ورود به دانشگاه، در اردوی دانشجویی شرکت می کنند و به هنگام خروج هم در جشن فارغ التحصیلی شرکت می کنند. در این مراسم والدین هم می توانند آنان را همراهی کنند. به راستی برای سربازی کدام مراسم تدارک دیده می شود؟

پیشنهاد نگارنده این سطور آن است که برای ورود به این دوره مراسمی تعریف شود. این ابتکار می تواند الگویی برای سایر استان های کشور باشد. زمین مجاور ساختمان نظام وظیفه زمینی بایر و خالی از کاربری است و جای مانور بسیاری برای این برنامه دارد. خانواده های سربازان برای این مراسم دعوت شوند و از آنان پذیرایی شود. از سربازان و رزمندگان قدیمی دعوت شود تا خاطرات خود را در این مراسم تعریف کنند. از سربازان فعلی دعوت شود تا نحوه حل مشکلات در این دوره را بیان کنند. حضور عکاسان و تهیه عکس های یادگاری خانواده ها و فرزندانشان تدارک دیده شود، از بزرگان فرهنگی و اجتماعی دعوت شود تا در خصوص اهمیت سربازی مطالبی را بیان کنند. برای سربازانی که در حال سپری کردن دوره نامزدی اند یا متأهل اند هدایای ویژه ای تهیه شود. در این راستا می توان از حمایت های مالی(اسپانسرینگ) بنگاههای اقتصادی نیز بهره برد. اساسا از سازمان ها و نهادها درخواست شود که برای این سربازان هدایای در نظر گیرند. اینان قرار است دو سال از بهترین عمر خود را صرف این کشور کنند. در مجموع برای ” اعزام” خاطره سازی کنید تا هر کس بهترین خاطره خود را روز اعزام بداند. وضعیت به گونه ای شود که هر فردی با عبور از مقابل ساختمان نظام وظیفه عمومی خاطرات خوب اعزام را به یاد آورد. خواهش می کنم شأن آدم ها را حفظ کنید. به آنها حس محترم بودن بدهید.

|
به اشتراک بگذارید
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.